Agencijsko zapošljavanje počiva na trostranom odnosu koji uključuje tri subjekta: agenciju za privremeno zapošljavanje, zaposlenog i poslodavca korisnika. Ovaj model razlikuje se od klasičnog radnog odnosa jer se uloge poslodavca dele između agencije i korisnika, što stvara poseban pravni okvir regulisan Zakonom o agencijskom zapošljavanju.
Ko su učesnici trostranog odnosa?
Agencija za privremeno zapošljavanje je privredno društvo ili preduzetnik koji poseduje licencu Ministarstva za rad i koji zaključuje ugovor o radu sa zaposlenim. Agencija je formalni poslodavac — ona isplaćuje zaradu, plaća doprinose i snosi formalnu odgovornost po osnovu radnog odnosa.
Zaposleni (ustupljeni radnik) zasniva radni odnos sa agencijom, ali svakodnevno radi kod korisnika. On prima naloge od korisnika, koristi resurse korisnika i podleže internim pravilima korisnika za vreme trajanja ustupanja.
Poslodavac korisnik je privredno društvo, ustanova ili drugi subjekt koji od agencije preuzima radnike na privremeni rad. Korisnik definiše poslove, radno vreme i uslove rada, ali nije formalni poslodavac — nema zasnovan radni odnos sa ustupljenim radnikom.
Podela uloga između agencije i korisnika
Zakon precizno razgraničava obaveze između agencije i korisnika:
| Obaveza | Agencija | Korisnik |
|---|---|---|
| Zaključenje ugovora o radu | ✔ | ✗ |
| Isplata zarade i doprinosa | ✔ | ✗ (solidarno odgovoran) |
| Dnevno rukovođenje radom | ✗ | ✔ |
| Bezbednost na radu | ✗ | ✔ |
| Godišnji odmor (planiranje) | ✔ (odobrenje) | ✔ (koordinacija) |
Pravne implikacije trostranog odnosa
Napomena
Trostrani odnos stvara specifičnu pravnu situaciju: u slučaju spora o zaradi, zaposleni može da se obrati i agenciji i korisniku, jer korisnik solidarno odgovara za isplatu. Ovo je važna zaštita za radnike jer smanjuje rizik da ostanu bez zarade ako agencija postane insolventna.
Za više informacija o celokupnom pravnom okviru agencijskog zapošljavanja, pogledajte naš kompletan vodič kroz Zakon o agencijskom zapošljavanju.